Newfoundland, donderdag 12 november 1942 12-11-1942
Liverpool - New York
Kon ik maar eventjes komen kijken
Donderdag 12 november 1942 Gisteravond om ongeveer negen uur werd het dik van de mist. Dat hield vandaag de hele dag aan met soms een tijdelijke opklaring. Er stond vandaag een zwakke zuidelijke wind met vrijwel geen deining zodat het schip heel rustig lag. Dat is wel prettiger. Onaangenaam was het blazen op de stoomfluit voor de mist omdat we geregeld ons kolomnummer 7 moeten blazen. De goede, oude commodore die we vorige uitreis aan boord hadden, liet elk half uur blazen maar de huidige commodore doet het wel elke vijf of tien minuten.
Vanochtend voor het ontbijt een lekker bad genomen. ’s Ochtends met de bootsman de aanvraag voor inventarisartikelen en reparatie voor New York nagegaan. Ik ga nu bijna altijd in pyjama naar bed. Anders hou je het niet uit, elke nacht gekleed op de bank. Vooral ’s winters niet.
Oorlogsnieuws Boven Tunis schijnt gevochten te worden tussen Duitsers en de Engelse of Amerikaanse luchtmacht. De Duitsers hebben Toulon omsingeld maar niet bezet. De Franse vloot daar heeft beloofd zich tegen Engelse of Amerikaanse aanvallen te zullen verdedigen.
Iemand, ik meen president Benesj (Eduard Benesj, 1884-1948, president in ballingschap van Tsjecho-Slowakije), vertelde door de radio dat de oorlog over een jaar afgelopen zal zijn. Ik hoop dat hij gelijk heeft, dat ik dan naar huis kan en u gezond en wel terugzien. Wat zal dat vreemd zijn. Ik hoop dat u gezond blijft. Wat mezelf betreft: ik ben goddank tot nu toe gespaard gebleven, terwijl er al heel veel van ons zijn gebleven. Onze maatschappij is nog betrekkelijk gelukkig geweest: van de zeven schepen zijn er maar twee verloren gegaan. Afkloppen maar.
Nu nog studeren: kompasleer. En dan vlug naar bed. De appels en tomaten uit Spalding zijn bijna op. Ik vond ze erg lekker.
Ontvangt u nog geregeld mijn maandbetaling? Krijgt u nog veel bezoek uit Alkmaar en van Guurtje? Kon ik maar eens eventjes komen kijken hoe u het maakt. En kon u op dit ogenblik maar weten dat ik het goed maak. Want die voortdurende onzekerheid en angst over mij moet wel iets vreselijks voor u zijn. Die gemene moffen maken natuurlijk over de Hilversum-zender geregeld bekend dat er Hollandse schepen getorpedeerd zijn.
De dominee hier vertelde dat de Nederlandse kruiser Sumatra geen dienst meer kan doen. Er schijnt altijd al te veel reparatie aan geweest te zijn. Dat is het schip dat prinses Juliana met de beide prinsesjes naar Canada heeft gebracht. De prinses verwacht in januari weer een baby.
Vindt u het niet te langdradig, dit allemaal te lezen? Ik houd het maar heel uitvoerig bij, dan weet u later hoe of ik het gehad heb. Wat een rondzwervingen ook tegenwoordig: Afrika, Indië, Australië, Amerika. Wat zullen we veel te praten hebben straks.
Doneer!
Donderdag 12 Nov. ’42. Gisteravond te 21 uur ongeveer werd het dik van de mist, hetgeen vandaag de geheele dag aanhield, met tijdelijk soms even opklarend. Vanaf MN. begon de barometer sneller te dalen dan hij gisteren vanaf de ochtend gedaan 654 had. Er stond vandaag een zwakke Zuidelijke wind, met vrijwel geen deining, zoodat het schip zeer rustig lag, hetgeen wel prettiger is.
Onaangenaam was echter het blazen op de stoomfluit voor de mist, daar wij geregeld ons kolom nummer (7) moeten blazen; de “goede oude Commodore” die wij vorige uitreis aan boord hadden, liet elk half uur blazen, doch de commodore die over dit convooi gaat, doet het wel elke 10 of 5 minuten. Onze vorige commodore was daar juist erg op tegen om zooveel te blazen, omdat dan de duikbooten het konden hooren.
Vandaag géén bestek gehad.- De jongste 2e, Mul, heeft nu zijn sectant uit de reparatie terug, en doet ijverig mee met de navigatie. (bldz. 550). Gegist middagbestek: 44° 19,5’ Nb.; 51° 30,5’ Wl. tegen 216 mijlen; dat is ongeveer 160 mijl ZZO. van kaap Race. Wij zijn dus nu eindelijk weer ongeveer op de route der vorige uitreis (bldz. 545), en wijzigden onze ZWe 655 koers in een meer Westelijke koers. Te 16 uur: 1003,7 mb. barometer; lucht 13° en zeewater 9,5° C. Wind Zuid 2.
Eigenaardig verschijnsel, steeds die mist hier bij de Newfoundlandsche Banken; vorige reis hadden wij het ook (bldz. 545, 546). En evenals toen, was er ook nu weer een groot verschil tusschen de temperatuur der lucht en die van het water. De betrekkelijk warme Ze winden strijken hier over het koude zeewater, zoodat het vocht uit de dampkring condenseert in zichtbare damp. [1] Er loopen hier 2 tegengestelde zeestroomingen: een koude stroom uit de Davis Straat (Westkust van Groenland) en vanuit de Oostkust van Groenland) langs de kust van Labrador, en zoo hier langs Nieuw-Foundland, dus een Zuidgaande stroom; deze komt hier knijp tusschen de wal en de warme Golfstroom, en zinkt onder het warmere water, of vermengt zich 656 hiermee. De ontmoeting van warme en koude stroom op zich zelf veroorzaakt al mist.
Vanochtend vóór het ontbijt een lekker bad genomen; des v.m. met de bootsman de aanvraag voor inventaris-artikelen en de reparatie voor New-York, nagegaan. Ik ga nu bijna altijd in pyama naar bed; anders hou je het niet uit, elke nacht gekleed op de bank, en vooral ’s winters niet.
--- Oorlogsnieuws: boven Tunis schijnt gevochten te worden tusschen Duitschers en de Engelsche of Amerikaansche luchtmacht.- De Duitschers hebben Toulon wel omsingeld doch niet bezet: de Fransche vloot aldaar beloofde zich tegen Engelsche of Amerikaansche aanvallen te zullen verdedigen.- Voor het vervoer der troepen naar Noord-Afrika zijn gebruikt 500 transportschepen en 360 oorlogschepen: wat een prestatie dat die ondernemeing geheim gehouden is kunnen worden! ---
657 Iemand, ik meen president Benesj, vertelde door de radio dat de oorlog over 1 jaar afgeloopen zal zijn. Ik hoop dat hij gelijk heeft, [2] dat ik dan naar huis kan, en U gezond en wel terug zie naar ik hoop; wat zal dat weer vreemd zijn, en wat zullen die Duitschers een ellende gemaakt hebben in ons keurige landje, en in onze huishouding. Wij zeiden immers nog wel eens tegen elkaar als wij zoo samen gezellig in onze mooie voorkamer zaten: “wat hebben wij het toch goed; als daar maar niets tusschen komt.” Maar wij zullen moed houden en alles opnieuw opbouwen; ik hoop dat U gezond blijft; en wat mijzelf betreft: ik ben goddank tot nu toe gespaard gebleven, ofschoon er al zeer velen van ons gebleven zijn; nu is onze maatschappij met zijn 7 schepen nog betrekkelijk gelukkig geweest dat er slechts 2 verloren zijn. Afkloppen 658 maar! Wat wou ik graag dat U deze dagboeken al kon lezen! Maar mocht er eens wat mij gebeuren, dan heb ik altijd de volgeschreven dagboeken bij Oom Cor achtergelaten. Daar is ook mijn bankboekje van de “National Provincial Bank”, terwijl in mijn boekje van de “Rijksspaardienst” in Engeland Uw naam en adres als erfgename ingevuld is. U zou dus niet onverzorgd achterblijven, want ik vrees dat er van alles in Holland weinig meer over is. Ook mijn groote postzegelboek is te Spalding, daar zijn vele waardevolle zegels in.
Nu nog studeeren: “kompasleer” (zie bldz. 650) en dan vlug te bed. De appels en tomaten van Spalding zijn nu bijna op, ik vond ze erg lekker.
Ontvangt U mijn maandbetaling nog geregeld? Krijgt U nog veel bezoek van Alkmaar en van Guurtje? Aan Pieter en aan mevrouw Esman heeft U zeker een heele steun. 659 Kon ik maar eens eventjes komen kijken hoe U het maakt. En kon U maar weten op dit oogenblik, dat ik het goed maak. Want die voortdurende onzekerheid en angst over mij moet wel iets vreeselijks voor U zijn. En die gemeene moffen maken natuurlijk over de Hilversum-zender geregeld bekend dat er Hollandsche schepen getorpedeerd zijn. –
De dominee hier vertelde dat de Nederlandsche kruiser “Sumatra” niet meer dienst kan doen, er schijnt altijd al teveel reparatie aan geweest te zijn. [3] En dat is het schip dat Prinses Juliana met de beide prinsesjes naar Canada heeft gebracht. De Prinses verwacht met Januari weer een baby.-
Vindt U het niet te langdradig, dit alles te lezen? Ik houd het maar zeer uitvoerig bij, dan weet U later hoe of ik het gehad heb. Wat een rondzwervingen ook tegenwoordig: 660 Afrika, Indië, Australië, Amerika. Wat zullen wij veel te praten hebben straks!-
De daling der barometer duurde tot 21.30 uur (te 20 uur bar. = 1001,3 mb.) waarna hij weer vrij snel ging rijzen. De mist was te 19 uur opgeklaard, en vanaf 20 uur regende het aanhoudend; de wind ging met de barometerverandering rond van Zuid, naar NW., kracht 4.
[1] Daardoor is deze mist altijd betrekkelijk laag, soms niet hooger dan de masttoppen, zooals wij hier ook opmerkten; boven ons zagen wij vaak de blauwe heldere lucht, doch de andere schepen waren veelal onzichtbaar. Een koude wind over warmer water, koelt de betrekkelijk warme damp van het zeeoppervlak af, en zoo ontstaat een vrij hooge mist, die op het zeeoppervlak zelf, soms dan veel dunner is.-
[2] Hij bleek ongelijk gehad te hebben.
[3] Zie echter bldz. 726!-