Groenland, woensdag 20 januari 1943 20-01-1943
Liverpool - New York
Prinses Margriet geboren
Woensdag 20 januari 1943 Weer een rustige dag in konvooi. Op de hondenwacht kreeg ik een vrij aardig stersbestek bij helder maanlicht: het is morgen volle maan. Om tien voor half vijf vannacht zijn we ongeveer 83 mijl ten westen van de plek waar de Empire Spenser op 7 december tegen middernacht getorpedeerd werd. ’s Middags zagen we een Liberator. De Velma gaf weer olie aan de H 64, op dezelfde manier als gisteren. Een andere tanker zagen we olie afgeven aan een korvet.
Vanmiddag om kwart voor vier gingen op alle schepen de nationale vlaggen halfstok. De commodore had dit per vlaggesein verzocht. Eén van de opvarenden van een tanker werd in zee begraven. We sturen nu 188° en gaan om vijf uur vanmiddag 20° stuurboord uit en om elf uur vanavond weer 30° naar bakboord: 178°. Dit allemaal om de U-boten te misleiden. Deze reis kregen we ’s avonds regelmatig orders om de PAC projectors wel met snowflakes te laden. Dit mocht de vorige keer niet.
Op de hondenwacht mooi weer met later betrekkende lucht. Overdag helder wolkdrijvend maar ’s middags betrekkend met lage wolkenbanken die op mist lijken. Net als gisteren. De barometer was vanaf gisterenmiddag vier uur weer stijgend en bereikte vanmorgen om tien uur de hoogste stand - ongeveer 983 mb. of 737,3 mm. - en daalde toen weer geleidelijk. De wind woei met matige kracht uit noordoostelijke richtingen. Om vier uur 's middags: bar. 976,1 mb. of 732,2 mm. - dus steeds lage barometerstanden - luchttemperatuur 7° C., water 5° C., wind oostnoordoost 2, dooreenlopende matige deining. Het schip slingerde nogal, maar niet hinderlijk.
Eigenaardig dat lucht en water kouder worden ondanks de zuidelijke koersen. Vergelijk bijvoorbeeld de temperatuur van eergisteren en gisteren met die van vandaag. We verlaten namelijk de warme Golfstroom die langs de oostkust van Noord-Amerika naar IJsland en de Britse Eilanden stroomt en we komen nu in de koude stroom die langs de oostkust van Groenland en de westkant van de Davisstraat, langs Labrador en New Foundland, zuidwaarts stroomt. Deze koude stroom strekt zich op 50° noorderbreedte uit tot op zo'n 35° westerlengte. Dit is ongeveer de meest oostelijke grens ervan. En dit zorgt dus voor de temperatuurverschillen. Op een kaart van de gemiddelde isothermen zie je dan ook de isotherm van 50° F. - dit is 10° C. - vanaf Schotland in ongeveer westzuidwestelijke richting lopen, langs de zuidkust van Nova Scotia.
Ons middagbestek: 55° 58’ N.B., 39° 1,5’ W.L. De commodore had, op een paar minuten na, hetzelfde bestek als wij. Afgelegd etmaal 220 mijl. Vanochtend hoorden we via de radio de heugelijke tijding dat prinses Juliana gisteravond van een dochter was bevallen: prinses Margriet. Moeder en dochter maken het goed. Prins Bernhard heeft direct per Trans-Atlantische telefoon de koningin verwittigd. Het kind woog zeven pond. We hadden vandaag dus de Hollandse vlag in de toppen van de masten en een grote Hollandse vlag aan de gaffel. De commodore feliciteerde ons. ’s Avonds hadden we een groot diner en wijn aan tafel. Ik gaf sigaren. Zouden ze dit in Holland ook kunnen vieren?
Vanochtend lekker gebaad, geschoren en mijn haar laten knippen door matroos Smit. Die doet dit altijd.
Oorlogsnieuws De Russen hebben de omsingeling van Leningrad over een breedte van tien mijl doorbroken. In het zuiden hebben ze 52.000 Duitsers gevangenen genomen. Duitse aanvallen in Tunesië zijn afgeslagen. De politieke positie van de Fransen in Noord-Afrika is echter nog niet duidelijk. Amerika heeft weer vijf Japanse schepen, waaronder een torpedojager, tot zinken gebracht. Chili heeft de diplomatieke betrekkingen met de Spil afgebroken. Nu onderhoudt in Zuid-Amerika alleen Argentinië nog diplomatieke betrekkingen met de rovers- en moordenaarsbende.
Doneer!
Woensdag 20 Januari 1943. Weer een rustige dag in convooi. Op de hondewacht kreeg ik een vrij aardig sterbestek [1] bij helder maanlicht (het is morgen volle maan). Te 4.20 uur v.m. zijn wij ongeveer 83 mijlen bewesten de plek waar de “Empire Spencer” getorpedeerd was op 7 December tegen middernacht (zie bldz. 715).- Des namiddags zagen wij een “Liberator” vliegtuig.- De “Velma” gaf weer olie aan de “H 64” op dezelfde manier als gisteren. Een andere tankboot zagen wij olie afgeven aan een korvet.-
Vanmiddag kwart voor 4 gingen op alle schepen de natievlaggen halfstok; een der opvarenden van een tankboot werd in zee begraven. De Commodore had dit per vlaggesein verzocht.- Wij sturen nu 188°; gaan te 17 uur 20 ° stuurboord uit, en te 23 uur weer 30° naar bakboord (178°); dit is allemaal om de U-booten te misleiden.- Deze reis kregen wij ’s avonds geregeld orders om de P.A.C. projectors 787 wél met “Snowflakes” te laden. (mocht vorige keer niet, zie bldz. 713).-
Op de hondewacht mooi weer, met later betrekkende lucht. Overdag helder wolkdrijvend, doch des namiddags weer betrekkend met lage wolkenbanken, op mist gelijkend, net als gisteren. De barometer was vanaf gisteren 16 uur (bldz. 784) weer rijzende, bereikte heden te 10 uur v.m. de hoogste stand (± 983 mb. = 737,3 mM), en daalde toen weer geleidelijk. De wind woei met matige kracht uit NO-lijke richtingen. Te 16 uur: bar. 976,1 mb. = 732,2 mM, dus steeds lage barometerstanden; luchttemperatuur = 7° C., water = 5° C., wind ONO. 2, dooreenlopende matige deining; het schip slingerde nogal, doch niet hinderlijk.
Eigenaardig dat lucht en water kouder worden [2], ondanks dat wij zuidelijke koersen sturen; vergelijk b.v. maar de temperatuur van eergisteren en gisteren met die van vandaag; wij geraken 788 namelijk uit de “warme Golfstroom” vandaan, die langs de Oostkust van Noord-Amerika naar IJsland en de Britsche Eilanden stroomt; en wij komen nu in de “koude” stroomen, die langs de Oostkust van Groenland en de Westkant der Davis-straat, langs Labrador en New Foundland zuidwaarts stroomt. Deze koude stroom strekt zich op 50° Nb. uit tot op ± 35° Westerlengte; dit is ongeveer de meest oostelijke grens ervan.- Dit geeft dus genoemde temperatuurverschillen; op een kaart van de gemiddelde isothermen ziet men dan ook de isotherm van 50° F. (d.i. 10° C.) loopen vanaf Schotland in ongeveer WZW-lijke richting, langs de Zuidkust van Nova Scotia.-
Ons middagbestek: 55° 58’ Nb., 39° 1,5’ Wl. [3] de Commodore had op een paar minuten na, hetzelfde bestek; afgelegd etmaal 220 mijl. Vanochtend hoorden wij door de radio de heugelijke tijding dat Prinses Juliana van een dochter bevallen was gisteravond (Prinses Margriet); moeder en dochter maken het goed; Prins Bernhard heeft direct per Trans-Atlantische telefoon de Koningin verwittigd; het kind woog 7 789 pond. Wij hadden dus vandaag de Hollandsche vlaggen in de toppen der masten en een groote Hollandsche vlag aan de gaffel. De commodore feliciteerde ons. Des avonds groot diner, en wijn aan tafel, en ik gaf sigaren.- Zouden zij in Holland dit ook kunnen vieren?.-
Vanochtend lekker gebaad, geschoren; en mijn haar laten knippen door matroos Smit, die dit altijd doet.-
--- Oorlogsnieuws: de Russen hebben de omsingeling van Leningrad over 10 mijl breedte doorbroken; in het zuiden hebben ze 52.000 gevangenen gemaakt.- Duitsche aanvallen in Tunis zijn afgeslagen. De politieke toestand der Franschen in Noord-Afrika is echter nog niet duidelijk.- Amerika heeft weer 5 Japansche schepen, waaronder 1 torpedojager, tot zinken gebracht.- Chili heeft de diplomatieke betrekkingen met de “Spil” afgebroken; dus nu onderhoudt in Zuid-Amerika alléén Argentinië nog diplomatieke betrekkingen met de roovers- en moordenaarsbende. ---
[1] Zie bldz. 793/794 .
[2] Het was te 12 uur warm op de brug, doch toen de lucht betrok en de zon verdween, werd het echt waterkoud.-
[3] Dat is 270 mijlen ZZO. van Z.- punt Groenland.-
