Quessant, woensdag 18 april 1945 18-04-1945
Halifax - Liverpool
Twee schepen getorpedeerd
Woensdag 18 april 1945 Mooi weer. Er staat een lange westelijke deining bij een heldere lucht. Noordoostelijke koelte. Vanochtend wat ondergoed, een kakhi-overhemd en een pyjama gewassen en te drogen gehangen in de hut. Verder wat administratie gedaan. Ik was na twaalf uur ’s middags net in de kaartenkamer om met de vierde stuurman het middagbestek op te maken toen er plotseling in de rechterhelft van het konvooi twee schepen werden getorpedeerd. Dit gebeurde een paar uur nadat we vanaf de oceaan in ondieper water waren gekomen. Precies waar de admiraal ons op de conferentie voor had gewaarschuwd. Het ging om een tanker en een Liberty-boot. De tanker stond meteen van voor tot achter in lichterlaaie. Een vreselijk gezicht. Zwarte rookwolken stegen hemelhoog en bedekten bijna de hele lucht. Ze dreven langzaam weg met de wind en waren nog een paar uur lang te zien. Er waren op dat moment in het westen net een paar vissersscheepjes in zicht gekomen.
Middaguur: bestek 47° 50,5’ N., 6° 29,5’ W. Dit is 236° 66 mijl van Quessant op zo'n tachtig vadem waterdiepte. Het torpederen vond om tien over twaalf, in vol daglicht, plaats. Afgelegd 215 mijl, barometer 1026,1 mb, lucht 14°, water 13°, wind noordoost 3. We hadden die ochtend om zes uur net onze koers veranderd tot 25 graden en om zeven uur tot 350 graden. Gisteren stuurden we een oostnoordoostelijke koers. We zagen na de aanval meteen een vliegtuig van de MAC opstijgen en het escorte bleef achter, vast om te proberen de duikboot te pakken te krijgen. Er bleef voor het konvooi een torpedojager, de 132, die ik nog niet eerder gezien had, over. Ik doe maar geen middagslaapje. Het is niet prettig om buiten op te varen. Maar ze torpederen ook veel schepen midden in het konvooi.
Je krijgt de schrik nu weer te pakken. Was die oorlog nu maar afgelopen. Stel je voor dat je er nu nog, tegen het einde, uitgepikt wordt. Er is waarschijnlijk geen mens van die beide schepen gered. De marconist hoorde over de radiotelefoon dat er twee schepen zijn getorpedeerd en dat er geen overlevenden waren. Ik schreef daarnet dat het om een tanker en een Libertyschip ging, maar niemand had dit duidelijk kunnen zien. Tijdens die geweldige brand die bijna de hele hemel verduisterde, hoorde je af en toe nog ontploffingen. Later werd er door de commodore geseind dat de duikboot die vanochtend aanviel, zou zijn geramd door de 114. Later hoorde de marconist dat de 114, dat zich bij het deel van het konvooi voor het Engelse Kanaal bevond, zich weer bij ons zou voegen. We bleven met 29 schepen in vier kolommen over. Daaronder de commodore, de MAC, het reddingsschip en de beide Hollandse tankers. 's Middags kregen we luchtescorte van onze MAC- en walvliegtuigen. Om half vijf waren er twee escorteschepen bij gekomen, waaronder de fregat K 570. Dit schip en K 669 voeren voorop terwijl de achterhoede werd gevormd door nog een derde fregat.
's Ochtends om tien voor vijf, dus ’s nachts eigenlijk, hadden we al dieptebommen gehoord en om acht uur vanmorgen moesten de nettenboten hun netten uitzetten. Vanavond om tien minuten over negen gooide de K 570 die aan onze kant voorop voer, een paar zware dieptebommen. De Westland trilde er hevig van.
Het is een lange reis deze keer, van Halifax naar Liverpool.
Oorlogsnieuws Apeldoorn, Ede en Harlingen zijn bevrijd. Maagdenburg is ingenomen. Leipzig en Neurenberg zijn voor driekwart omsingeld. De Amerikanen zijn bij Plauen Tsjechoslowakije binnengerukt. De verrader Max Blokzijl, de radioverslaggever, is in Groningen gearresteerd. Sinds D-day zijn in het westen ruim twee miljoen Duitsers gevangen genomen. Meer dan driehonderdduizend daarvan in het Ruhrgebied. Helgoland is zwaar gebombardeerd.
Vanavond maar helemaal gekleed op mijn bank slapen.
Doneer!
Woensdag 18 April 1945. Fraai weder; lange Westelijke deining, heldere lucht; NOe koelte. Vanochtend wat ondergoed, een kakioverhemd, en een pijama gewasschen, en te drogen gehangen in de hut. Verder administratie gedaan. Ik was na 12 uur ’s middags juist in de kaartenkamer, met de 4e stuurman het middagbestek opmaken, toen er plotseling in de rechterhelft van het convooi twee schepen getorpedeerd werden; dit was juist eenige uren nadat wij op ondieper water [1] waren gekomen vanaf de Oceaandiepte: juist dus datgene waarvoor de admiraal ons op de Conferentie gewaarschuwd had (bldz. 1647); het waren een tankboot en een Liberty-boot. De tanker stond meteen van voor tot achter in lichter laaie, een vreeselijk gezicht, zwarte rookwolken stegen hemelhoog, en bedekten de geheele hemel bijna, ze dreven langzaam weg met de wind, en waren nog eenige uren te zien. Er waren juist eenige visschersscheepjes zichtbaar in het Westen.
1668 MD. bestek: 47° 50,5’ N.; 6° 29,5’ W. (d.i. 236° 66 mijlen van Quessant, op ± 80 vadem waterdiepte; de torpedeering geschiedde te (in vol daglicht!) 12.10 uur); afgelegd 215 mijlen; barometer 1026,1 mb.; lucht 14°, water 13°; wind NO. 3. Wij waren juist te 6 uur v.m. koers veranderd tot 25°, en te 7 uur v.m. tot 350°; gisteren stuurden we een ONOlijke koers.- Zagen meteen een vliegtuig van de M.A.C. opstijgen, terwijl het escorte achterbleef, zeker de duikboot proberen te pakken; alléén voer er nu vóór het convooi een torpedojager die ik nog niet eerder gzien had.[2]- Doe maar géén middagslaapje!- Niet prettig buiten op te varen, doch ze torpedeeren ook veel schepen midden tusschen het convooi.-
Je krijgt de schrik nu weer te pakken; was die oorlog nu maar afgeloopen; stel voor dat je nu nog gepikt werd, tegen het einde.- Er is waarschijnlijk geen mensch van die beide schepen gered. (De marconist hoorde door de radiotelefoon, dat er 2 schepen getorpedeerd waren: géén overlevenden!). Ik schreef daar: een tanker en een Liberty boot, doch niemand had dat duidelijk kunnen waarnemen; tijdens die geweldige brand, die de geheele hemel bijna verduisterde, hoorde je af en toe nog ontploffingen. Er werd later van de Commodore geseind: “Het schijnt dat de duikboot die 1669 vanochtend aanviel, geramd is geworden door de “114”. (De marconist hoorde later dat de “114” zich weer bij ons gedeelte zou voegen; hij was nl. met het Engelsch Kanaal-gedeelte mede). Dit gedeelte had zich te 16.15 uur van ons afgescheiden, en wij bleven over met 29 schepen (o.a. Commodore, MAC, reddingschip; de beide Hollandsche tankers) in 4 kolommen. Hadden des namiddags lucht-escorte van de vliegtuigen van onze MAC en van wal-vliegtuigen. Te 16.30 waren er 2 escortes bijgekomen, o.a. de fregat “K 570”. Wij hadden daarna als escorte: de “K 669” en “K 570” voorop, en de achterhoede werd gevormd door nog een derde fregat.
Wij hadden vanochtend te 4.50 v.m., dus ’s nachts, al dieptebommen gehad, en te 8 uur v.m. moesten de nettenbooten hun netten uitzetten. ’s Avonds te 21.10 gooide de “K570” die aan onze kant voorop voer, eenige zware dieptebommen, de geheele “Westland” trilde zwaar ervan.
Dit is een lange reis deze keer, van Halifax naar Liverpool.
--- Oorlogsnieuws: Apeldoorn, Ede, Harlingen bevrijd. Maagdenburg genomen; 1670 Leipzig en Neurenberg ¾ omsingeld. De Amerikanen zijn bij Plauen Tsjecho-Slowakije binnengerukt.- De verrader Max Blokzijl (die over de radio sprak) is te Groningen gearresteerd.- Sinds D-dag zijn in ’t Westen ruim 2.000.000 Duitschers gevangen genomen, waarvan meer dan 300.000 in de Ruhr.- Helgoland is zwaar vanuit de lucht gebombardeerd. ---
Vanavond maar geheel gekleed slapen, op mijn bank.
[1] Zie bl. 1571.
[2] De “132”.